نام علمی |
Thymus kotschyanus Boiss. |
نام انگلیسی |
Dittany, Thyme |
نام عربی |
صعتر |
نام های دیگر |
ککلیک اوتی (در آذربایجان)، آزربه (در همدان)، هِه زِبی (در کردستان)، صعترالحمار، حاشا، سوسنبر، آویشم |
تیره گیاه |
از خانواده نعناعیان |
مکان رویش |
این گونه اختصاصا پراکندگی وسیع در منطقه شمال ایران دارد، به حد وفور، در دامنه های البرز و نواحی دیگر شمال ایران می روید. |
گیاه شناسی |
آويشن گياهي دارای ساقه های متعدد و کوتاه، بلندی آنها 50-20 سانتی متر و دارای ریشه ای با الیاف چوبی می باشد. برگهای آن به رنگ سبز خاکستری خیلی کوچک و در اغلب گونه ها کرکدار است. گلهای معطر آن به رنگ سفید یا گلی، مجتمع، در کناره برگهای قسمتهای انتهایی شاخه ها است. |
ترکیبات شیمیایی |
از نظر ترکیبات شیمیایی دارای 2 درصد اسانس است که از گل وبرگهای آن گرفته می شود. در حدود 45 درصد تیمول (Thymol) دارد و ضمنا" دارای کارواکرول (Carvacrol)، ال پینن (L-pinene)، سیمن، بورنئول (Borneol)، لینالول، بورنیل آستات (Bornylacetate)، پاراتیمول (Parathymol) می باشد. به علاوه اولئانولیک اسید acid) (Oleanolic و ایزومرآن اورسولیک اسید نیز از آن جدا شده است. |
بخش موثر اندام گیاه |
ریشه، گل، برگ |
اثرات فارماکولوژیک در طب مدرن |
دم کرده سرشاخه های گلدار گیاه برای درمان ناراحتی های هضمی و نفخ کاربرد دارد. |
درجه سردی و گرمی |
گرم وخشک، در درجه سوم |
خواص درمانی |
مدر، سرفه کردن، سوء هضم، درد و بیماریهای مفاصل، سیاتیک، سردرد، درد کردن شقیقه، خوزه، کجی دهان، وزوز کردن گوش، درد گوش، درد بینی، بیماریهای قلبی، قی کردن، سکسکه، اسهال کردن، ردهای رحم، کوژپشتی (هدایه)
|
عوارض جانبی و موارد احتیاط |
با توجه به سمی بودن تیمول در مصرف آن باید دقت نمود. اسراف در مصرف آن ممکن است باعث اسهال، استفراغ، تحریک کلیه ها، تضعیف عضلات قلب، سرگیجه و بروز صداهایی در گوش شود.
|
منابع |
1. الابنیه عن الحقایق الادویه، ابومنصور موفق هروي، انتشارات دانشگاه تهران،1371، ص 209
|